Victor V. Claar

"Sprawiedliwy" handel?

Czy Fair Trade rzeczywiście zwalcza problem ubóstwa?

  • Autor

    Victor V. Claar

  • ISBN

    978-83-61344-21-6

  • Rok wydania

    2011

  • Liczba stron

    96

  • Oprawa

    Miękka

  • Format

    120 x 195 mm

  • Cena detaliczna

    20 zł

  • Ebook

    Brak

Od dłuższego czasu obserwujemy w Polsce wzrost popularności idei Fair Trade. Kampanie medialne oraz aktywność organizacji powiązanych z fundacjami przyznającymi certyfikaty Fair Trade, mają przekonać Polaków do kupna produktów opatrzonych tym logiem. Ideą przewodnią tego ruchu jest chęć niesienia pomocy ubogim plantatorom kawy z krajów Ameryki Południowej i Afryki. Czy kupno produktów Fair Trade rzeczywiście pomaga podnieść stopę życiową plantatorom kawy? Czy idea sprawiedliwego handlu ma uzasadnienie ekonomiczne i jest skutecznym narzędziem poprawy losu przedsiębiorców południowej półkuli? Wreszcie, czy ta inicjatywa jest do pogodzenia z systemem wolnego handlu?

Wspólnie z Fundacją PAFERE postanowiliśmy przybliżyć polskim czytelnikom ekonomiczne i moralne uwarunkowania oraz zamierzone i niezamierzone skutki istnienia ruchu Fair Trade. W ramach programu stypendialnego Fundacji, tegoroczny stypendysta – Grzegorz Jaeger, student III roku ekonomii Uniwersytetu Opolskiego – przetłumaczył publikację Victora V. Claara, profesora ekonomii na Henderson State University w stanie Arkansas, zatytułowaną: Fair Trade. Its Prospects as a Poverty Solution wydaną przez amerykański Acton Institute.

Profesor Claar we wnioskach końcowych pisze: „Pomimo swoich wspaniałych intencji, jak również szczerych ofiar pieniężnych, ponoszonych przez konsumentów przy wyborze droższej kawy Fair Trade, nie doprowadzi on nigdy do długoterminowego wzbogacenia biednych. Zamiast tego tworzy on dodatkową zachętę dla ubogich na pozostanie przy pracy, która nigdy nie przyniesie większych zysków niż w tej chwili. Dopóki cena kawy utrzymywać się będzie na niskim poziomie, jej uprawa — nawet jeśli jest to kawa Fair Trade — nie pozwoli na duże zarobki.

Niskie ceny kawy, tak jak niskie ceny innych towarów, są zwykle sygnałem dla producentów, by wytwarzać mniej i przerzucić się na inną działalność. Jednak Sprawiedliwy Handel zakłóca ten sygnał, co wywołuje przykre konsekwencje. Po pierwsze, Sprawiedliwy Handel zachęca do większej produkcji kawy. Po drugie, sprawia, że plantatorzy “niesprawiedliwego handlu” biednieją, ponieważ ceny “niesprawiedliwego handlu” spadają, kiedy nowi rolnicy, w miejscach takich jak Wietnam, zachęcani są do wejścia na rynek przez sztucznie zawyżone ceny. Pojawienie się nowych producentów zwiększa podaż, a większa podaż zawsze wywiera presję na obniżkę cen”. Zdaniem autora publikacji umowy fundacji Fair Trade z plantatorami kawy można porównać do złotych kajdan, które wiążą nadgarstki chcącym bogacić się plantatorom. Publikacja prof. Claara już w lutym ukaże się w formie książki i ebooka. Mamy nadzieję, że jej pojawienie się na rynku rozwieje kolejny sofizmat ekonomiczny, z jakim mamy do czynienia w naszym życiu gospodarczym.

NAKŁAD KSIĄŻKI WYCZERPANY